Profesor Miloš Petrović, koji je preminuo ove godine, ostavio je veliki trag ne samo u Književnom klubu i časopisu “Bagdala”, već i u kulturi Kruševca i Srbije.
U Kruševcu, minulog leta, u 94. godini, preminuo Miloš Petrović, profesor književnosti, književni kritičar, esejista, dugogodišnji glavni i odgovorni urednik časopisa „Bagdala“, bard Književnog kluba „Bagdala“ i inicijator mnogih značajnih kulturnih manifestacija grada.
“Miloš Petrović je jedan od onih upornih, pronicljivih, strasnih privrženika književnosti, što ne odustaju i neće odustati od čitanja novih knjiga, makar se zemlja zavrtela u suprotnom pravcu… Urađen posao. Tačka.” Ovim rečenica opisao ga je književnik, kritičar i univerzitetski profesor Mihajlo Pantić
Urednik časopisa “Bagdala” postao je 1975. i zatim, svih prethodnih godina, pažljivo, znalački i odmereno, zajedno sa ostalim članovima redakcije osmišljavao njen sadržaj, dajući istovremeno svoj nemerljivi doprinos kontinuitetu ovog časopisa u minulih gotovo pola veka. U “Bagdali” je objavljivao i kritičke osvrte kojima je pratio atuelnu književnu produkciju, posebno aizdanja članova i saradnika “Bagdale”. Tim tragom objavljena je 2018. godine, povodom 60 godina “Bagdale”, i knjiga “Bagdalaši”.
– Naslov je došao iz istinite priče od pre 30 gdoina. Nekoliko značajnih pisaca stiglo je u Kruševac. Među njima i Borislav Mihajlović Mihiz. Mi smo ih čekali u restoranu tada veoma živog hotela “Evropa”. Mihiz nas je radosno pozdravio: “Kako ste bagdalaši”. Sećajući se sada slike, ovaj brzi pozdrav uzeo sam za ime ovog izdanja – objasnio je naslov svoje knjige profesor Petrović.
Pisanjem književne kritike bavio se gotovo šest decenija. Prvu knjigu – „Čitajući posle Skerlića”, objavio je 1967. godine, a prve kritičke tekstove deset godina ranije. Izuzetnu pažnju naše književne i kulturne javnosti izaziva ne samo njegov ukupni doprinos srpskoj književnoj kritici druge polovine 20. i prvih godina ovog veka, nego i dužina i postojanost njegovog bavljenja tom važnom književnom delatnošću.
Decenijskom i predanom posvećenošću književnoj kritici gotovo bez premca u našoj sredini, doslednim i dugogodišnjim uređivanjem časopisa „Bagdala” i drugim aktivnostima književne prirode, između ostalog u Udruženju književnika Srbije, u književnoj manifestaciji “Savremena srpska proza” u Trsteniku, u Kruševačkoj filozofsko-književnoj školi, u uredništvu časopisa “Zamak kulture” u Vrnjačkoj Banji, u različitim književnim žirijima, on je obezbedio vrlo prepoznatljivo mesto u sadašnjoj i budućoj slici naše savremene kulture i književnosti.
Raspon njegovih kritičarskih interesovanja prostire se od najstarijih vremena naše književnosti, od Despota Stefana Lazarevića i Monahinje Jefimije, do naših dana, ali ipak sa znatnom prevagom na književnosti XX veka. U prvoj fazi kritičkog rada najviše se posvećivao pesnicima i prozaistima s početka veka o kojima je kritičke sudove davao i Jovan Skerlić, ali bez kritičarske isključivosti koja je ponekad bila svojstvena autoru „Istorije nove srpske književnosti” i mnogih kritičkih osvrta o tadašnjim srpskim piscima. Najveći i najvažniji deo kritičarske aktivnosti Miloša Petrovića odnosi se na tumačenje novih knjiga pisaca koji su se u srpskoj književnosti afirmisali u drugoj polovini XX veka i koji su dali veliki doprinos njenom razvoju i uzletu u tom vremenu.
Miloš Petrović je rođen u Trsteniku 1928. godine. Završio je Filozofski fakultet u Beogradu. Iza njega je bogata profesorska karijera, a poseban doprinos dao je i književnoj i pozorišnoj kritici i esejistici. Književni časopis Bagdala uređivao je od 1975. godine, bio je i član uredništva časopisa „Zamak kulture“ i „Jefimija“, a objavljivao i u časopisima Mlada kultura, Bagdala, Književne novine, Književna reč, Književnost, Savremenik, Pozorište, Gradina… Član Udruženja književnika Srbije bio je od 1972. godine i u nekoliko mandata je biran za člana njegove Uprave, a u jednom jednom za potpredsednika.
Autor je knjiga: Čitajući posle Skerlića, Iz kruga u krug, Uhvati živu reč, Iz trinaestog reda, Fragmenti, Kod vrnjačke Euterpe, Potez skakačem, Fragmentovani portreti, Bagdalaši, Ka iskaznom i prevođen je na francuski, španski, slovenački i makedonski.
Dobitnik je više priznanja za visoki doprinos u kulturi, između ostalog Povelje za životno delo Udruženja književnika Srbije 2002. godine, Nagrade za Književnu kritiku „Milan Bogdanović“, 2008., nagrade „Čedomir Mirković“, 2016. godine. Za vrhunska dostignuća u oblasti kulture, od 2009. je korisnik nacionalne penzije.
Aktuleni predsednik Književnig kluba Bagdala Nebojša lapčević o njemu je zapisao: “Miloš Petrović je pristupao knjigama “sa radošću čitanja, ushodeći ka uzvisini Bagdale, odakle je Dušan Matić govorio hrastolisne stihove. U dvopevu snenom, u svetu literature, Miloš Petrović je živeo “dupli život”, za zemlju i nebo, in vivo, i svakako, ispisao svoj pobedonosni luk u srpskoj književnosti.”
